Kan een strafzaak gevolgen hebben voor mijn VOG?

Een lopende strafzaak kan gevolgen hebben voor je VOG, maar dat hangt af van het soort zaak, de uitkomst en de functie waarvoor je de verklaring nodig hebt. Wie een VOG aanvraagt met een strafzaak op de achtergrond, vraagt zich al snel af wat Justis precies meeweegt en wanneer een weigering dreigt. Dit artikel legt in algemene zin uit hoe de screening werkt, welke termijnen en delicten meespelen en wat je kunt doen als de verklaring wordt geweigerd. Let op: wet- en regelgeving rond de VOG kan wijzigen. Controleer concrete termijnen en beleidsregels daarom altijd bij een actuele bron, zoals Justis zelf.

Welke strafzaken Justis meeweegt bij de VOG-screening

Justis kijkt bij de VOG-screening naar je justitiële documentatie en naar het doel van je aanvraag. Het gaat dus niet alleen om veroordelingen, maar mogelijk ook om andere vastgelegde gegevens over strafzaken. De screening bestaat in de praktijk uit twee stappen. Eerst controleert Justis of er justitiële gegevens over je bekend zijn. Daarna beoordeelt Justis of die gegevens relevant zijn voor het doel waarvoor je de verklaring aanvraagt. Een veroordeling voor een vermogensdelict kan zwaarder wegen bij een functie met financiële verantwoordelijkheid dan bij een functie zonder geldbeheer. Dat doel heet in de praktijk het screeningsprofiel. Een baan in de zorg, het onderwijs of de kinderopvang kent andere aandachtspunten dan een functie in de horeca of de transportsector. Dezelfde justitiële gegevens kunnen daardoor bij de ene aanvraag wel en bij de andere niet tot een weigering leiden.

Terugkijktermijnen en delicten die zwaar wegen

Justis hanteert een vaste terugkijktermijn: een periode waarover het strafverleden wordt bekeken. Voor de meeste aanvragen kijkt Justis in de regel vier jaar terug, maar voor bepaalde screeningsprofielen en zware delicten kan die periode langer zijn. Controleer de actuele termijn en de bijbehorende beleidsregels altijd bij Justis (nog te verifiëren per aanvraag). Binnen die periode wegen niet alle delicten even zwaar. Hieronder een algemeen overzicht van hoe de beoordeling in de praktijk kan verlopen:

• Gewelds- en zedendelicten: deze delicten kunnen zwaar meewegen, zeker bij functies met kwetsbare doelgroepen.
• Vermogensdelicten: denk aan fraude of diefstal, die vooral relevant zijn bij functies met financiële taken.
• Drugsdelicten: deze kunnen een rol spelen bij onder meer transport, horeca en functies met toegang tot gevoelige locaties.
• Verkeersdelicten: zware overtredingen, zoals rijden onder invloed, kunnen relevant zijn bij functies waarvoor je moet rijden.

Een enkel delict leidt niet automatisch tot een weigering. Justis weegt onder meer de aard en ernst van het feit, de tijd die is verstreken en het aantal feiten mee. In de praktijk kan dit per aanvraag verschillen.

Het effect van schikking, sepot en veroordeling

Een veroordeling staat in je justitiële documentatie en kan daarom meewegen. Een sepot of een transactie heeft een ander karakter, maar sluit niet altijd uit dat Justis er toch naar kijkt. Bij een veroordeling door de rechter staan de gegevens in je justitiële documentatie, tenzij er sprake is van vrijspraak. Bij een sepot besluit het Openbaar Ministerie niet verder te vervolgen. Een sepot kan een gunstiger uitgangspunt zijn dan een veroordeling, maar de reden van het sepot speelt mee. Een sepot wegens gebrek aan bewijs ligt anders dan een sepot onder voorwaarden. Ook een transactie of schikking met het Openbaar Ministerie kan relevant zijn. Wie een voorstel accepteert om vervolging te voorkomen, heeft daarmee geen veroordeling, maar het feit kan wel in beeld blijven bij de VOG-beoordeling. Welke gegevens precies worden meegewogen, hangt af van de situatie. Een advocaat kan dit voor jouw specifieke zaak beoordelen.

Verweer in de strafzaak met het oog op je VOG

De uitkomst van je strafzaak bepaalt mede wat er in je justitiële documentatie komt te staan. Daarom kan het zinvol zijn om de gevolgen voor je VOG al tijdens de strafzaak mee te nemen in je verweer. Een advocaat kan in zo’n traject bijvoorbeeld bekijken of vrijspraak, een sepot of een andere afdoening haalbaar is. Ook de keuze om een schikking te accepteren of het niet op een rechtszaak aan te laten komen, heeft gevolgen die je beter vooraf overziet. Wat in jouw situatie verstandig is, hangt af van de feiten, het bewijs en je doelen. Heb je een VOG nodig voor je baan of opleiding, vertel dat dan vroeg aan je advocaat. Zo kan die de strategie afstemmen op dat belang. Garanties over de uitkomst zijn niet mogelijk, maar een bewuste afweging vooraf voorkomt verrassingen achteraf.

Wat te doen bij een geweigerde VOG

Wordt je VOG geweigerd, dan kun je in de regel bezwaar maken tegen de beslissing. Je krijgt een besluit met een motivering en informatie over de bezwaartermijn. Houd die termijn goed in de gaten, want een te late indiening kan je kansen kosten. Een bezwaar loopt grofweg via deze stappen:

1. Lees het besluit goed: noteer welke feiten Justis aanvoert en waarom die volgens Justis relevant zijn voor jouw aanvraag.
2. Bepaal je bezwaargronden: denk aan onjuiste gegevens, een onevenredig zware weging of het verstrijken van veel tijd sinds het feit.
3. Dien tijdig bezwaar in: doe dit binnen de termijn die in het besluit staat.
4. Overweeg juridische bijstand: een gemotiveerd bezwaar vergt vaak kennis van de beleidsregels.

Nieuwe omstandigheden, zoals een verstreken termijn, kunnen soms ook reden zijn om later opnieuw een aanvraag in te dienen. Of dat verstandig is, hangt af van je situatie.

Hoe wij helpen bij een VOG en een strafzaak

Raakt een strafzaak je VOG, dan helpen wij je om de juridische gevolgen vooraf in kaart te brengen. Als strafrechtadvocaat kijken wij naar de strafzaak en naar het belang dat je hebt bij een VOG. Zo kun je met meer zicht op de gevolgen keuzes maken. Dit kunnen wij voor je doen:

• Je verdedigen in de strafzaak, met oog voor de gevolgen voor je justitiële documentatie
• Je begeleiden bij het aanvragen van een VOG
• Bezwaar maken tegen een geweigerde VOG en je bijstaan in de vervolgprocedure
• Met je bespreken welke kosten en eventuele gesubsidieerde rechtsbijstand bij je situatie passen

Wil je weten wat jouw strafzaak betekent voor je VOG? Neem contact met ons op voor een vrijblijvend kennismakingsgesprek.

Deze informatie is algemeen van aard en vormt geen juridisch advies voor uw specifieke situatie; raadpleeg hiervoor een advocaat van Advocatenkantoor Siccama.

Gerelateerde artikelen

• Moet ik naar de rechtbank als ik een brief krijg?
• Hoe lang kan een strafzaak duren?
• Wat gebeurt er als ik niet naar een politieverhoor ga?
• Wat gebeurt er als iemand aangifte tegen mij doet?
• Wat gebeurt er als een strafzaak wordt geseponeerd?